1 juli 2019 | Geen categorie, Nieuws

Vertrouwen in de toekomst

Naar aanleiding van het raadsbesluit over de continuering van het Ondernemersfonds formuleerden we een visie op de toekomst. De integrale tekst daarvan kun je hieronder lezen.

Vertrouwen

Het op initiatief van een aantal ondernemerscollectieven mogelijk maken van een Ondernemersfonds in 2011 was een vooruitstrevend en moedig besluit van de Utrechtse gemeenteraad. Bij gebrek aan een kwantitatieve draagvlakpeiling moest er met name vertrouwen gewekt worden bij de toekomstige gebruikers van het fonds. Uit het document “Haalbaarheid en Inrichting Ondernemersfonds Utrecht” uit september 2011 komt naar voren dat er beperkte weerstand was tegen de komst van een fonds, maar dat écht enthousiasme ook nog beperkt was tot een relatief kleine groep koplopers. Het grootste deel van de betrokken belanghebbenden was afwachtend en zakelijk. Men vond dat er eerst maar eens besloten moest worden.

Een belangrijk verschil tussen de BIZ (Bedrijven InvesteringsZone) en het Ondernemersfonds zoals we het in Utrecht kennen is het feit dat er vooraf breed draagvlak nodig is om een BIZ in te stellen. Bij OfU volgt het draagvlak op het succes. Vertrouwen in het bestuur en haar loyaliteit aan de uitgangspunten van het fonds was een essentiële succesfactor voor het realiseren van een stadsbreed Ondernemersfonds in Utrecht.

Foto: Gertjan Kooij

Breed vertrouwen in het bestuur was ook nodig voor de stad om het fonds langzaam maar zeker te omarmen en volop te gaan benutten. Het vertrouwen dat aanvragen op een objectieve manier beoordeeld zouden worden, het vertrouwen dat het geld op een transparante en degelijke manier beheerd zou worden en het vertrouwen dat dit een fonds is en blijft van, voor en door ondernemende mensen. Voor dit vertrouwen zijn enkele sterk met elkaar verweven principes van wezenlijk belang:

  • Het fonds is van onderaf georganiseerd;
  • Het geld is van de mensen die het opbrengen. Wij zien enkel toe op de besteding en governance;
  • Het bestuur toetst de aanvragen niet op inhoudelijke aspecten;
  • Transparantie staat voorop;
  • We bewaken een laagdrempelig karakter met de minimaal mogelijke regeldruk.

Toekomst

Het OfU bestuur is van mening dat er met inachtneming van deze principes nog voldoende ontwikkelpotentieel valt te behalen voor het fonds. Er is geïnvesteerd in een groot en sterk betrokken netwerk. Nu dat netwerk er is, wil OfU stimuleren dat men het fonds optimaal benut met een maximale impact. Nu al speelt onze staf een belangrijke verbindende rol in de stad tussen verschillende belanghebbenden, stakeholders en initiatieven. De afgelopen jaren is er veel aandacht geweest voor activatie en het vergroten van de bekendheid. Nu  kan de aandacht langzaam maar zeker verlegd worden. Er ontstaat ruimte om te investeren in gebiedsoverstijgende samenwerking en visievorming voor in de gebieden. Het fonds blijft van onderuit georganiseerd, maar de collectieven worden begeleid in, en gestimuleerd tot visievorming en verdere professionalisering. Deze begeleiding krijgt als volgt vorm:

Visievorming

Een structurele aanwezigheid van OfU betekent dat de ondernemerscollectieven kunnen oriënteren op de toekomst; wat betekent onze omgeving voor ons als ondernemers? Hoe zou de plek zich moeten gaan ontwikkelen? Wat zijn de stadsbrede ontwikkelingen en initiatieven die daarop aansluiten?

Als OfU zien wij een rol voor onszelf weggelegd om de collectieven hierin te begeleiden. De eerste gebieden hebben al stappen genomen tot het opstellen van een inhoudelijk toetsingskader en in enkele gevallen een bijbehorende, meerjarenbegroting. Deze koplopers banen de weg voor andere, zelfbewuste en ambitieuze samenwerkingsverbanden. Een significante groep blijft daarop nog wat achter. De komende jaren zullen wij ook deze collectieven gaan begeleiden in het structureren van het beleid ten aanzien van de gelden. Daarbij blijft het principe dat zij uiteindelijk zelf prioriteiten mogen stellen als een paal boven water.

Gebiedsoverstijgende- en stadsbrede initiatieven

OfU speelde eerder al een belangrijke rol bij de begeleiding van, en activatie rondom gebiedsoverstijgende projecten en grote evenementen, zoals bijvoorbeeld de Tour de France in 2015, 100 jaar De Stijl in 2017 en de gezamenlijke aanbesteding van het cameratoezicht op bedrijventerreinen. Utrecht maakt zich op voor nog veel meer belangrijke momenten op de kalender. Het Ondernemersfonds is een partner voor die initiatieven die bijdragen aan de doelstellingen van het fonds. Maar dan nog moet er soms gekozen worden. Om die keuzes op een onderbouwde manier te kunnen maken, gaat het bestuur zich  de komende oriënteren op enkele strategische thema’s. Voor de vaststelling van deze thema’s maken wij dankbaar gebruik van onze Raad van Advies. De RvA zal de komende tijd het gesprek aangaan met de verschillende sectoren en partners in de stad en op basis daarvan advies uitbrengen over deze thema’s. Aan de hand van deze thema’s wordt vervolgens besloten aan welke initiatieven het Ondernemersfonds extra aandacht gaat besteden in de vorm van begeleiding, activatie bijeenkomsten en andere, ondersteunende capaciteit. De uiteindelijke financiering blijft lopen via de trekkingsgebieden.

Foto: Gertjan Kooij

Indeling gebieden

OfU kenmerkt zich ten opzichte van andere fondsen in het land door een zeer fijnmazige indeling. Een groot deel van de trekkingsgebieden is relatief klein. Dit heeft bijgedragen aan het succes. De collectieven hebben vertrouwen kunnen putten uit het feit dat het geld inderdaad ‘dichtbij’ bleef, laagdrempelig beschikbaar voor de eigen omgeving.

De keerzijde is dat budgetten soms ontoereikend zijn om echt impact te maken en dat sommige gebieden te klein zijn om de kritische massa te vinden die nodig is om de belangen goed te organiseren. Andere gebieden zijn bij nader inzien ongelukkig ingedeeld en in sommige gevallen is het karakter en indeling van het gebied sterk aan het veranderen (bijvoorbeeld de Merwedekanaalzone en het Stationsgebied). OfU heeft de laatste jaren laten zien dat de indeling niet in beton gegoten is. ‘Merwede’ is inmiddels een zelfstandig en goed functionerend trekkingsgebied met een energieke samenwerking tussen verschillende belangengroepen.  In het stationsgebied draaien de grote raderen langzamer, maar wordt constructief gesproken over een slimmere manier om de gebieden in te delen. Een (gedeeltelijke) samenvoeging van de verschillende gebieden behoort daarbij tot de mogelijke scenario’s. Daarbij is een belangrijke overweging dat er in dit gebied, zoals op meer plekken in de stad, een groter, gebiedsoverstijgend belang wordt ervaren door de ingezetenen.

Het terugbrengen van het aantal trekkingsgebieden is bij deze exercitie zeker geen einddoel, maar het ligt wel in de lijn dat dit het gevolg kan zijn.

Foto: Gertjan Kooij

Verbinden

De 100% gebieds-georiënteerde indeling van de trekkingsrechten heeft als belangrijke opbrengst dat het afdwingt  dat de verschillende sectoren elkaar opzoeken en samenwerken. Er zijn tal van voorbeelden door de stad heen waar dit tot onverwachte samenwerkingen heeft geleid met vaak mooie resultaten. Een in het oog springend voorbeeld is de samenwerking in het Werkspoorkwartier, waar de traditionele bedrijvenkring de handen ineen heeft gesloten met de creatieve sector met indrukwekkende resultaten. Maar elders in de stad is bijvoorbeeld ook de aanwezigheid van onderwijs, sport en zorg steeds prominenter. Nu deze samenwerking binnen de gebieden vorm krijgt, gaan wij ook inzetten op bredere samenwerking tussen de gebieden. De bedoeling is vooral dat men meer van elkaar gaat leren. Nu al beweegt zich een boeiend en dynamisch netwerk rond het fonds. Dat gaan wij verder uitbouwen en beter benutten. We zetten daarbij nog sterker in op inspiratie- en themabijeenkomsten, inter- en supervisie en stellen kopgroepen samen.

Bundelen

Tot slot zien wij dat sommige zaken slimmer en efficiënter kunnen. Zo gaan wij onder andere  samen met de gemeente onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om het bestellen van de hanging baskets in de stad te centraliseren en hierbij te coördineren. We kijken ook naar mogelijkheden om te  begeleiden en adviseren op het gebied van aanbestedingen (waar van toepassing) en contractvorming en bieden de mogelijkheid om offertes te toetsen op marktconformiteit.